मुंबई शहर जिल्ह्यातील मालमत्ताधारकांसाठी एक अत्यंत आनंदाची आणि ऐतिहासिक बातमी समोर आली आहे. गेल्या अनेक वर्षांपासून रखडलेली मिळकतीच्या फेरफाराची प्रक्रिया आता पूर्णपणे ‘ऑनलाईन’ झाली असून, मुंबईतील तब्बल ३० लाख नागरिकांना याचा थेट लाभ मिळणार आहे. महसूल मंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांनी आज विधानसभेत या क्रांतिकारी निर्णयाची घोषणा केली. मुंबईत प्रथमच अशा प्रकारची डिजिटल प्रणाली कार्यान्वित झाल्याने नागरिकांना आता सरकारी कार्यालयांच्या फेऱ्या मारण्यापासून मुक्ती मिळणार आहे.
तांत्रिक अडथळ्यांची भिंत कोसळली मुंबई शहर आणि उर्वरित महाराष्ट्रातील प्रॉपर्टी कार्ड संगणकीकरणाच्या प्रणाली वेगवेगळ्या असल्यामुळे आजवर मुंबईत ऑनलाईन फेरफार प्रक्रियेत अनेक तांत्रिक अडचणी येत होत्या. “नागरिकांची वाढती मागणी आणि प्रशासकीय पारदर्शकता लक्षात घेऊन शासनाने या प्रक्रियेला गती दिली आहे,” असे मंत्री बावनकुळे यांनी सभागृहात सांगितले. मुंबई शहर जिल्ह्यातील १९ महसूल विभाग आणि ४ नगररचना योजनांमधील सुमारे २७,८४७ मिळकत पत्रिका आता mahabhumi.gov.in या संकेतस्थळावर उपलब्ध करून देण्यात आल्या आहेत.
४५ प्रकारच्या फेरफारांसाठी एकच क्लिक या नवीन प्रणालीचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे, यात केवळ खरेदी-विक्रीच नव्हे, तर तब्बल ४५ प्रकारच्या फेरफारांसाठी ऑनलाईन अर्जाची सुविधा देण्यात आली आहे. यामध्ये प्रामुख्याने:
वारसा हक्क नोंदवणे
बक्षीसपत्र आणि भाडेपट्टा
गहाणखत आणि भूसंपादन
रोड सेटबॅक आणि आरक्षणांच्या नोंदी
नागरिकांना आता या पोर्टलद्वारे घरबसल्या अर्ज करता येतील आणि आपल्या अर्जाची सद्यस्थिती देखील ऑनलाईन तपासता येईल. यामुळे मानवी हस्तक्षेप कमी होऊन भ्रष्टाचाराला लगाम बसेल, असा विश्वास व्यक्त केला जात आहे.
जिल्हाधिकाऱ्यांच्या उपक्रमाचे कौतुक मुंबई शहर जिल्हाधिकारी कार्यालयाने विकसित केलेल्या या विशेष ऑनलाईन प्रणालीमुळे प्रशासकीय कामात मोठी सुलभता येणार आहे. हा महत्त्वाकांक्षी उपक्रम यशस्वीपणे राबविल्याबद्दल महसूल मंत्री बावनकुळे यांनी मुंबई शहरच्या जिल्हाधिकारी आंचल गोयल यांचे विशेष अभिनंदन केले. मुंबईसारख्या महानगरात मालमत्तेचे व्यवहार गुंतागुंतीचे असतात, अशा वेळी ही डिजिटल झेप मुंबईकरांसाठी खऱ्या अर्थाने ‘ई-गव्हर्नन्स’चा अनुभव देणारी ठरणार आहे.